21+1 συγγραφείς γράφουν, καλλιτέχνες εικονογραφούν για το 1821 – Ελληνική επανάσταση 1821

0 Comments 🕔17:48, 20.Feb 2021

Γράφει η Αμαλία Μουστάκη

Στην ελληνική εκπαίδευση, κυρίως στην πρωτοβάθμια, έχει επικρατήσει η ποδοσφαιροποίηση της επανάστασης του 1821. Στο Χάνι της Γραβιάς εμείς, 1-0. Στο Μανιάκι εκείνοι, 1-1. Και πάει λέγοντας. Τα σχολικά βιβλία είναι γεμάτα χρονολογικές αναφορές και τοπωνύμια, κάθε άλλο ελκυστικά για τα παιδιά. Ωστόσο, και με την ευκαιρία της συμπλήρωσης 200 χρόνων από την έναρξη της επανάστασης, αρκετές καινούριες εκδόσεις έρχονται να προτείνουν έναν διαφορετικό τρόπο προσέγγισης των ιστορικών γεγονότων, κατα βάση πιο ανθρωποκεντρικό. Ένα τέτοιο βιβλίο είναι το 21+1 συγγραφείς γράφουν, καλλιτέχνες εικονογραφούν για το 1821 που κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Παπαδόπουλος. Πρόκειται για ένα συλλογικό αφήγημα, ένα ψηφιδωτό που έρχεται να αναδείξει υποφωτισμένες στην παιδική λογοτεχνία πλευρές της ελληνικής επανάστασης.

Ελληνική επανάσταση 1821

Μια βεντάλια διαφορετικών καλλιτεχνών συμμετέχουν στην έκδοση. Είκοσι συγγραφείς παιδικών και νεανικών βιβλίων, δύο κομίστες, είκοσι εικονογράφοι. Κάθε ιστορία ένα διήγημα μπονσάι 400-500 λέξεων και πλάι του, η εικονογράφηση από εξαιρετικούς καλλιτέχνες. Εικαστικά, μία σύγχρονη πινακοθήκη της επανάστασης. Λογοτεχνικά, μία υψηλής ποιότητας συλλογή διαφόρων κειμενικών ειδών – αφήγηση, επιστολή, περιγραφή, διάλογος, παρούσες πολλές αφηγηματικές τεχνικές.

Πρωταγωνιστές στις περισσότερες από τις ιστορίες τα παιδιά, αυτά που στις σχετικές με την επανάσταση αφηγήσεις είναι αόρατα, παρόλο που υπέστησαν μεγάλες ταλαιπωρίες καθώς πολλά ήταν εξώγαμα, άλλα πουλήθηκαν σε σκλαβοπάζαρα, άλλα έμειναν ορφανά. Κι ενώ ο ρεαλισμός δεν είναι το ζητούμενο, κι ενώ η μυθοπλασία είναι αυτή που έχει τον πρώτο ρόλο, όμως υπάρχουν ψήγματα ιστορικής ακρίβειας που μπορούν να δώσουν το έναυσμα για περαιτέρω διερεύνηση των πραγματικών γεγονότων. Χρονολογικά, οι 21 ιστορίες εκτείνονται από τους προεπαναστατικούς χρόνους και φτάνουν μέχρι το σήμερα. (Την έκδοση συνοδεύει και ένα σχετικό χρονολόγιο).

Ελληνική επανάσταση 1821

Ελληνική επανάσταση 1821

Ελληνική επανάσταση 1821

🔍View Larger Photo

Γεωγραφικά, οι αφηγήσεις διαδραματίζονται σε όλες οι περιοχές που υπήρχαν επαναστατικές εστίες εντός του ελλαδικού χώρου, αλλά και εκτός- μέχρι και την αμερικανική Σαμόα (!) Προτέρημα του βιβλίου η απουσία διδακτισμού, στερεοτύπων, ακαδημαϊσμού. Ακριβώς για αυτό, μπορεί να αξιοποιηθεί για εκπαιδευτικούς σκοπούς. Συνδυάζει διαθεματικά τη λογοτεχνία, την ιστορία, τα καλλιτεχνικά. Υπάρχει πχ αναφορά στον γνωστό πίνακα Η σφαγή της Χίου, του Ντελακρουά. Πολλές ιστορίες του έχουν στοιχεία κοινωνικής ανθρωπολογίας και θα είχε ενδιαφέρον να αποτελέσουν αντικείμενο σχετικών projects.

Παιδιά μεγαλύτερων τάξεων θα μπορούσαν να περιλάβουν λέξεις των κειμένων σε ένα λεξικό της Επανάστασης ή αντίστοιχα να καταρτιστεί ένας κατάλογος προσώπων (πχ φιλέλληνες, δημογέροντες κτλ) και τόπων (πχ Βοδενά κτλ ) σχετιζόμενων με την εποχή. Πολλές αφηγήσεις, επίσης, προσφέρονται για δραματοποίηση σε μικρότερες ηλικίες. Οι ιδέες είναι πολλές και αξίζει η συγκεκριμένη έκδοση να εισαχθεί στη δημοτική και γυμνασιακή εκπαίδευση.

Κλείνοντας, να τονιστεί πως όλοι οι συγγραφείς και οι εικονογράφοι έχουν παραιτηθεί των δικαιωμάτων τους και τα έσοδα των πωλήσεων διατίθενται στο “Δίκτυο για τα Δικαιώματα του Παιδιού“, ως δωρεά. Το Δίκτυο για τα Δικαιώματα του παιδιού είναι ένα μη κερδοσκοπικό σωματείο που από το 2004 προασπίζει τα δικαιώματα όλων των παιδιών στην εκπαίδευση, την κοινωνία και την οικογένεια.

Περιεχόμενα – Οι 22 ιστορίες

Συντελεστές του συλλογικού έργου «21+1 για το 1821» είναι οι:
Επιμέλεια τόμου: Μαρίζα Ντεκάστρο – Ελένη Σβορώνου

Τα φώτα άναψαν και…- Μαρίζα Ντεκάστρο-Αλέξης Κυριτσόπουλος
Χιονοκλέφτης- Ελένη Κατσαμά-Αλεξία Ευσταθοπούλου
Τρύπιες κάλτσες, μπαλωμένα τσαρούχια- Θοδωρής Παπαϊωάννου-Βασίλης Σελιμάς
Εφικτό το ανέφικτο- Βαγγέλης Ηλιόπουλος- Βασίλης Γρίβας
Το μπουρλότο του Δημήτρη-Άγγελος Αγγέλου- Έμη Σίνη- Μάρω Κατσίκα
Ο αγαπητικός της Μπουμπουλίνας- Φίλιππος Μανδηλαράς- Κατερίνα Χαδουλού
Έλα έξω- Λίνα Λυχναρά- Χρύσω Χαραλάμπους
Τρεις γάτοι- Κωνσταντίνος Πατσάρος- Little Polkadot
Και Μαριώ… και Ζαφείρης- Άννα Κοντολέων- Δημήτρης Αναστασίου
Η σκλάβα (graphic novel) -Αλεξία Οθωναίου
Η ψυχή της δικαιοσύνης- Μαρία Παπαγιάννη- Γιώργος Δημητρίου
Η λέξη με τα τρία έψιλον- Κυριάκος Αθανασιάδης- Άνα Μάτεγιτς
Μπαμπεσιά (graphic novel)- Θανάσης Πέτρου
Σαν παραμύθι- Λίλη Λαμπρέλλη- Στέλιος Λιβανός
Το καμηλάκι μου- Βησσαρία Ζορμπά-Ραμμοπούλου- Χρήστος Κούρτογλου
Ανάσταση- Πάνος Χριστοδούλου- Zafouco Yamamoto
Ονειρεύομαι την πατρίδα… – Εύη Πίνη- Ντανιέλα Σταματιάδη
Αϊβαλί- Παναγιώτης Τσερόλας- Ευαγγελία Γουτιάνου
Ο στρατηγός βοηθάει ακόμα- Πολυχρόνης Κουτσάκης- Πέτρος Μπουλούμπασης
Συνομιλώντας με έναν πίνακα- Θοδωρής Κούκιας- Αχιλλέας Ραζής
Ευχαριστώ, κε Τζέφερσον- Ελένη Σβορώνου- Φίλιππος Φωτιάδης
1821 κουλουράκια- Μιράντα Βατικιώτη- Κέλλυ Ματαθία Κόβο

Και άλλες προτάσεις παιδιών βιβλίων

 

you may also like:

About Author

No Comments

No Comments Yet!

No one have left a comment for this post yet!

WRITE A COMMENT ON THIS POST

Write a Comment